ΟΜΑΔΑ «ΖΗΤ.Α.» (ΖΗΤώ την Απόδειξη)

(Για ένα πραγματικό Κίνημα των Αποδείξεων)

Βρε παιδί μου, όπως και να το δεις, είμαστε περίεργη ράτσα, και σαν καταναλωτές. Όταν μπαίνουμε σε ένα κατάστημα για να αγοράσουμε κάτι, αντί να γνωρίζουμε από πριν, τι ακριβώς θέλουμε, σε ποιότητα και ποσότητα, καθώς και πόσα χρήματα διαθέτουμε για τη συγκεκριμένη αγορά, θέλοντας να δείξουμε στον καταστηματάρχη ότι είμαστε άρχοντες(;), ότι είμαστε κουβαρντάδες(;), ότι το τελευταίο που μας απασχολεί είναι τα χρήματα(;), ξεκινάμε μαζί του μία κουβέντα που, σχεδόν πάντα, μας οδηγεί στην αγορά προϊόντων της δικής του επιλογής.

Στο χωριό που ζω (αλλά και σε πολλά άλλα χωριά και πόλεις της πατρίδας μας) έχω συναντήσει ανθρώπους που:
-Αντί να κάνουν τα ψώνια της ημέρας, κάνουν τα ψώνια της εβδομάδας γιατί ντρέπονται να ψωνίσουν μικρές ποσότητες.
-Στο ερώτημα αυτού που τους κόβει το τυρί π.χ. που ζητήσανε, «βγήκε λίγο παραπάνω, να το αφήσω;», δίνουν μία απάντηση του τύπου, «’ντάξει μωρέ, και τι έγινε», και ας είναι το λιγάκι παραπάνω σχεδόν το διπλάσιο, και ας το κάνει αυτό κάθε φορά αυτός που κόβει το τυρί.
-Δεν μετράνε ποτέ τα ρέστα που τους δίνουν, για να μη προσβάλουν, λέει, τον ταμία!!! Για τον ίδιο λόγο δεν κοιτάνε και τη ζυγαριά όταν τους ζυγίζουν κάτι!!!
-Δεν πάνε κάθε μέρα στο καφενείο, για να μπορούν, όταν πάνε, να κερνάνε.
-Δεν ζητούν αποδείξεις όταν δεν τους τις δίνουν από μόνοι τους οι καταστηματάρχες, γιατί ντρέπονται!!!

Συμβαίνουν και άλλα πολλά, αλλά ας σταθούμε σήμερα στο θέμα των αποδείξεων γιατί είναι πολύ πιο σημαντικό από όσο φαίνεται και γιατί είναι ένα από τα λίγα που μας φέρνουν, σε καθημερινή βάση, ενώπιον των ευθυνών μας σαν πολίτες, ενώ, ταυτόχρονα, μας κάνει, αν το θέλουμε, συμμέτοχους στο κυνήγι της μάστιγας της φοροδιαφυγής, ή, αν πάλι το θέλουμε, συνένοχους στη διαιώνιση της.

Στο δελτίο τύπου που εξέδωσε στις 19 Μαΐου του 2010 η Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος, αναφέρεται ότι στην Ελλάδα φοροδιαφεύγουν ετησίως εισοδήματα της τάξης των 50 δισεκατομμυρίων Ευρώ, τα οποία αντιστοιχούν σε απώλεια φόρων ύψους 9 δισεκατομμυρίων Ευρώ, δηλαδή ενός ποσού ίσου με το 3,8% του Ακαθάριστου Εθνικού Προϊόντος. Αυτό και μόνο το ποσό θα έφτανε για να μειώσουμε το έλλειμμα κατά δέκα ποσοστιαίες μονάδες μέχρι το 2014 (τόσο ζητάει το μνημόνιο) και να μη βάλουμε καθόλου χέρι σε μισθούς, συντάξεις και δώρα.

Υπάρχει ένας τετραψήφιος αριθμός τηλεφώνου, το γνωστό πια «1517» μέσω του οποίου μπορούν οι πολίτες να καταγγείλουν, επώνυμα ή ανώνυμα, παραβάσεις της φορολογικής μονοθεσίας. Είναι μία καινοτομία για τα δικά μας ήθη, που όμως πρέπει να αγκαλιασθεί από όλους μας γιατί η σωστή αξιοποίηση της βοηθά όλους μας, ακόμη και αυτούς που σκοπίμως, δολίως, ή ηλιθίως την χλευάζουν, να ζήσουμε σε ένα κράτος που μπορεί να προσφέρει περισσότερα στους πολίτες του.
Έχω ακούσει και διαβάσει πολλές αντιρρήσεις για αυτήν την καινοτομία. Το επίπεδο, η ουσία και η αισθητική αυτών των αντιρρήσεων είναι τέτοια, που με κάνουν να ελπίζω ότι ο αριθμός 1517 θα μπει για καλά στη ζωή μας. Για να καταλάβετε τι εννοώ, σταχυολογώ μερικές από αυτές τις αντιρρήσεις:
«Δεν θα γίνω εγώ ρουφιάνος του Γιωργάκη». Αν θέλετε, ρίξτε μία ματιά στην ανάρτηση μου της 1-9-2010, με τίτλο, «ΕΝΑΣ ΣΤΑ ΔΕΚΑ ΕΚΑΤΟΜΜΥΡΙΑ, ΕΙΝΑΙ ΠΟΛΥ;». Αναφέρεται σε ένα πραγματικό περιστατικό, και δείχνει ότι σε άλλες χώρες, η καταγγελία της παρανομίας θεωρείται πατριωτικό καθήκον και όχι ρουφιανιά.
«Να τα πάρουν από αυτούς που τα φάγανε». Μα και ο φοροφυγάς δεν είναι ένας από αυτούς που τα φάγανε, τα τρώνε και θα τα τρώνε, αν εμείς δεν κάνουμε τίποτα;
«Να κυνηγήσουν πρώτα τα μεγάλα ψάρια και μετά τους ψιλικατζήδες». Μήπως πολλοί από τους οπαδούς αυτού του επιχειρήματος, έχουν κατατάξει τους εαυτούς των στην κατηγορία των ψιλικατζήδων και θέλουν να παραμείνουν στο απυρόβλητο;
Το χειρότερο από όλα όμως είναι να γίνεται δημοσιογραφική σπέκουλα πάνω σε τέτοιου είδους επιχειρήματα.

Εγώ τουλάχιστον, για πρώτη φορά στα εβδομήντα σχεδόν χρόνια της ζωής μου βλέπω την πολιτεία να κυνηγάει τόσο σοβαρά, μεθοδικά και –ελπίζω- αποτελεσματικά, τη φοροδιαφυγή και, γενικότερα τη διαφθορά. Το να μένουν οι πολίτες έξω από αυτή την προσπάθεια, με τέτοιου είδους μάλιστα δικαιολογίες, δεν είναι ανευθυνότητα; Όταν απαιτώ π.χ. δημόσια υγεία και πρόνοια, δημόσια παιδεία, δημόσια επιδοτούμενες συντάξεις και συγκοινωνίες, και όταν πληρώνω βαρείς φόρους για αυτά, είναι κακό να φροντίζω να πληρώνουν όσο το δυνατόν περισσότεροι; Γιατί στην ουσία αυτό κάνω όταν καταγγέλλω περιπτώσεις παραβάσεων της φορολογικής νομοθεσίας. Φροντίζω να μοιράζονται τα φορολογικά βάρη δικαιότερα.

Ήρθε η ώρα λοιπόν για την έναρξη μίας πανεθνικής κινητοποίησης για την ευαισθητοποίηση όλων μας στο θέμα της απόδοσης αποδείξεων για τα χρήματα που εισπράττονται έναντι πώλησης προϊόντων ή προσφοράς υπηρεσιών.

Για να δημιουργηθεί ένα εύρωστο, αποτελεσματικό και ανθεκτικό στο χρόνο «Κίνημα των αποδείξεων» ,πρέπει να γίνει μία σειρά ενεργειών από τα διάφορα εμπλεκόμενα μέρη. Της εκστρατείας πρέπει να ηγηθεί το υπουργείο οικονομίας και να συμμετέχουν όλα τα άλλα υπουργεία, η εκπαιδευτική κοινότητα, το συνδικαλιστικό κίνημα, τα κινήματα νεολαίας, οικολογίας, εθελοντισμού, κ.ά.

Θα μπορούσαν να αναληφθούν δράσεις όπως:

1.- Μάρκετινγκ για τα οφέλη, σε ατομικό και σε συλλογικό επίπεδο, από τη συλλογή αποδείξεων. Το μάρκετινγκ είναι υποχρέωση του Υπουργείου Οικονομίας, αλλά, για επικοινωνιακούς λόγους και για αύξηση της αποτελεσματικότητας καλό θα είναι να συμμετάσχουν θεσμοί και πρόσωπα που χαίρουν του σεβασμού της ελληνικής κοινωνίας.

2.- Παράλληλο πρόγραμμα, στα πλαίσια της εταιρικής κοινωνικής τους ευθύνης, να «τρέξουν» οργανισμοί πρόσωπα και επιχειρήσεις.

3.- Μάθημα ή σεμινάρια, σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης με στόχο την ανάπτυξη φορολογικής συνείδησης.

4.- Σύσταση κίνησης ή φορέα ανάπτυξης δράσης, με γεωγραφική και κλαδική οργανωτική δομή, για τη διάδοση και υλοποίηση της ιδέας της συλλογής αποδείξεων και της δημιουργίας φορολογικής συνείδησης.

5.- Διανομή από τον φορέα της προηγούμενης πρότασης, διακριτικής κονκάρδας που θα μπορούν να φοράνε στο πέτο τους αυτοί που συμμετέχουν ενεργά στο κίνημα των αποδείξεων.

6.- Ενεργή συμμετοχή Γ.Σ.Ε.Ε. και Α.Δ.Ε.Δ.Υ. στην ανάπτυξη του κινήματος των αποδείξεων.

7.- Έγκαιρη διανομή από το Υπουργείο οικονομίας, υποδείγματος λογιστικού φύλλου για την καταχώρηση και επεξεργασία των συλλεγομένων αποδείξεων στη μορφή που αυτό θέλει.

Τέλος, δεν πρέπει να ξεχνάμε ποτέ ότι όσοι δεν δίνουν αποδείξεις δεν κερδίζουν μόνο κάτι παραπάνω. Κερδίζουν ότι κερδίζουν σε βάρος της οικονομίας μας, παιδείας μας, της υγείας μας, της πρόνοιας μας, των δημοσίων έργων μας, της ζωής μας, της χώρας μας. Η ενεργή δράση μας λοιπόν για την εξάλειψη αυτού του φαινομένου κλοπής σε βάρος του κοινωνικού συνόλου δεν αποτελεί κάρφωμα, δεν αποτελεί ρουφιανιά, αποτελεί πατριωτικό καθήκον.