ΖΗΤΕΙΤΑΙ(;) ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Τον εαυτό σου δικαστή αν θεωρείς
και δεν σου πάει να συγχωρείς των αλλονών τα λάθη
κατέβα λίγο χαμηλά μπας και τους δεις
πώς περπατάν, πώς περπατάν και πώς σκοντάφτουν οι παλιάτσοι

Στον ουρανό αν δεν μπορείς να κοιμηθείς
μα ούτε αντέχεις στον ιδρώτα και τη λάσπη
ανέβα ακόμα πιο ψηλά μπας και τους δεις
πώς ονειρεύονται, πώς ονειρεύονται στα σύννεφα οι παλιάτσοι

Αν καμαρώνεις απ’ το κέντρο της γιορτής
και σε ενοχλούν όσοι ξεβράστηκαν στην άκρη
είσαι για κλάματα ποτέ σου δεν θα δεις
πώς ζουν, πώς ζουν και πώς πεθαίνουν οι παλιάτσοι

Γιάννης Αγγελάκας



«Θέλω απάντηση γιατί κανένας δεν μπαίνει φυλακή. Δεν αντέχω άλλο να μην έχω απάντηση γιατί κάποιος δεν μπαίνει φυλακή. Μου το λένε παντού. Πάρτε μέτρα», φέρεται να είπε ο πρωθυπουργός, δίνοντας, μάλιστα, εντολή να δημευθούν οι περιουσίες των επίορκων πολιτικών.
(απόσπασμα από πρόσφατα δημοσιεύματα)

Το πρώτο πρόχειρο σχόλιο που μου έρχεται στο στόμα είναι: «τώρα, πλλλάκα με κάνεις;».

Επειδή όμως τα πράγματα δεν είναι καθόλου αστεία, ας σοβαρευτούμε, όσο γίνεται.

Κατ’ αρχή θα πρέπει να συμφωνήσουμε όλοι σε μερικά αυτονόητα πράγματα, όπως:

• Κάθε αδίκημα θα πρέπει να τιμωρείται όπως ορίζει ο νόμος
• Η δικαιοσύνη θα πρέπει να απονέμεται σε συνθήκες ισονομίας, χωρίς
καθυστέρηση και ανεπηρέαστα από πιέσεις, σκοπιμότητες ή εξωθεσμικές
παρεμβάσεις.
• Τα αδικήματα που στρέφονται κατά, ή ζημιώνουν το δημόσιο συμφέρον και την κοινωνία πρέπει να δικάζονται κατά προτεραιότητα, να μην παραγράφονται και, πέραν της προβλεπόμενης ποινής, να τιμωρούνται και με στέρηση των πολιτικών δικαιωμάτων των ενόχων.
• Να υπάρχει στο διαδίκτυο μία, μόνιμα αναρτημένη, λίστα όλων όσοι καταδικάστηκαν αμετάκλητα για αδικήματα κατά του δημοσίου συμφέροντος και της κοινωνίας, η οποία θα ανανεώνεται με κάθε νέα καταδίκη ή με το θάνατο κάποιου από τους αναγραφόμενους.

(Ο κατάλογος των αυτονόητων πάνω στα οποία πρέπει να συμφωνήσουμε, παραμένει ανοικτός).

Ας δούμε τι από τα παραπάνω υπάρχει σήμερα:

• Δεν υπάρχει ισονομία, γιατί η πολιτεία, όπως αυτή εκπροσωπείται από τη βουλή και την εκάστοτε κυβέρνηση, με τους νόμους περί βουλευτικής ασυλίας και περί ευθύνης υπουργών, έχει μεθοδεύσει την ουσιαστική ατιμωρησία των βουλευτών και των μελών της κυβέρνησης για κάθε, σχεδόν, είδους αδίκημα.
• Τα αδικήματα κατά του δημοσίου συμφέροντος και της κοινωνίας όχι μόνο δεν δικάζονται κατά προτεραιότητα, αλλά, λόγω της γραφειοκρατικής λογικής των διαδικασιών απονομής της δικαιοσύνης και εν ονόματι κάποιας νεφελώδους αντίληψης περί ισονομίας, αλλά και λόγω της κάθε είδους δεινότητας των κάθε είδους συνηγόρων των κατηγορουμένων, δεν τελεσιδικούν πάντα, ενώ αρκετές φορές παραγράφονται. Και εδώ η ευθύνη είναι της πολιτείας , όπως αυτή εκπροσωπείται από τη βουλή και την εκάστοτε κυβέρνηση, γιατί ποτέ δεν όρισε το κοινωνικό αγαθό και το δημόσιο συμφέρον , ποτέ δεν ανέδειξε το δημόσιο συμφέρον σαν ύψιστο αγαθό και την προστασία του σαν ύψιστο καθήκον, ποτέ δεν ενδιαφέρθηκε για την επίλυση των πραγματικών προβλημάτων απονομής της δικαιοσύνης.
• Η έλλειψη ισονομίας και ο τρόπος απονομής της δικαιοσύνης, μαζί με την παγιωμένη στο μυαλό του μέσου Έλληνα αντίληψη ότι «όποιος κλέβει το κράτος είναι μάγκας γιατί και το κράτος μας κλέβει» (πράγμα που, δυστυχώς, πολλές φορές αληθεύει), αποτελούν κίνητρα για συλλογική αδιαφορία και παραβατικότητα, με θύμα το δημόσιο συμφέρον, δηλαδή την κοινωνία, δηλαδή τους πολίτες, μεταξύ των οποίων είναι και οι παραβάτες.

Πέρα όμως από τις αδυναμίες του πολιτικού συστήματος (κάποιοι ίσως να τις χαρακτήριζαν εγκλήματα, αλλά η διαφορά βρίσκεται στις λέξεις και όχι στην ουσία), η ίδια η ελληνική κοινωνία έχει μερικά ιδιαίτερα χαρακτηριστικά.

• Σαν λαός και σαν κοινωνία, ζούμε και πορευόμαστε ακουμπώντας πάνω στις «αιώνιες και ακατάλυτες αξίες του αρχαίου ελληνικού πολιτισμού μας και της ορθοδοξίας», αδιαμφισβήτητοι και μοναδικοί κληρονόμοι, ιδιοκτήτες και διαχειριστές του πρώτου και προνομιακοί απόστολοι, ερμηνευτές και χρήστες της δεύτερης. Αυτό μας βολεύει, γιατί λειτουργεί στη συνείδηση μας σαν χαρακτηριστικό «ονομασίας προελεύσεως», σαν πιστοποίηση «iso», σαν άλλοθι για αδράνεια, ακινησία, αφασία. Το ότι έχουμε πλήρη σχεδόν άγνοια της ιστορίας , καθώς και το ότι η πίστη μας συνοψίζεται στο «ότι μας απαγορεύει ο θεός μας το συγχωράει η παναγία»- μιας και κανένα εκπαιδευτικό σύστημα δεν ενδιαφέρθηκε να μας διδάξει ιστορία και θρησκείες- μικρή σημασία έχει. Μας αρκεί το ότι , λόγω ιστορίας , όπως την ερμηνεύουμε, έχουμε μόνον απαιτήσεις και λόγω θρησκείας, πάλι όπως την ερμηνεύουμε, αμαρτωλοί είναι όλοι οι άλλοι, εκτός από εμάς.
• Η ανοχή μας στην παραβατικότητα των άλλων, όταν νομίζουμε ότι δεν θίγονται τα προσωπικά μας συμφέροντα, δεν είναι απόρροια χριστιανικής μεγαλοθυμίας, αλλά απόδειξη ύπαρξης αισθήματος συνενοχής. Η αποδιδόμενη στον αντιπρόεδρο της κυβέρνησης ρήση «όλοι μαζί τα φάγαμε» δεν είναι εντελώς ψέμα, αλλά είναι κάτι χειρότερο, είναι παραποίηση της αλήθειας, ώστε να ελαχιστοποιείται το μερίδιο ευθύνης των κυρίως υπεύθυνων. Η αλήθεια είναι ότι, σε μία ευνομούμενη πολιτεία, υπεύθυνη για τις δαπάνες και τα έσοδα του κράτους είναι η εκάστοτε κυβέρνηση. Για όσα χρήματα δαπανώνται, χωρίς να υπάρχει αντίστοιχη ανάγκη και χωρίς να προκύπτει αντίστοιχη ωφέλεια για το δημόσιο και την κοινωνία, καθώς και για όσα χρήματα, οφειλόμενα στο δημόσιο, δεν εισπράττονται από τους οφειλέτες του, λόγω ανικανότητας ή φαυλότητας προσώπων, μηχανισμών ή θεσμών, υπεύθυνη και υπόλογος είναι πάλι η εκάστοτε κυβέρνηση. Από αυτή βέβαια την ανικανότητα ή φαυλότητα, επωφελείται (ή νομίζει ότι επωφελείται) πολύ μεγάλο μέρος , η πλειοψηφία θα έλεγα, των πολιτών. Αυτό το μικρότερο ή μεγαλύτερο όφελος που αποκομίζουμε ,ή νομίζουμε ότι αποκομίζουμε, από την ανεπάρκεια και τη φαυλότητα του πολιτικού συστήματος μας δημιουργεί το συναίσθημα συνενοχής και την επακόλουθη ανοχή σε κάθε είδους παραβατικότητα που δεν μας θίγει προσωπικά.

Όλα τα παραπάνω κάνουν να φαίνεται πάρα πολύ δύσκολο, αν όχι ακατόρθωτο, να μπει κάποιος φυλακή, για το σωστό λόγο, με το σωστό τρόπο, στο σωστό χρόνο.

Από το μέχρι σήμερα νομοθετικό έργο της κυβέρνησης, για θέματα εγκλημάτων κατά του δημοσίου συμφέροντος, διαφάνειας και προστασίας των αδυνάτων, δεν μπορεί κανείς να είναι ενθουσιασμένος. Βουλευτές και υπουργοί απολαμβάνουν της ίδιας, όπως και πριν, ασυλίας, το ποινικό οπλοστάσιο της δικαιοσύνης είναι το ίδιο, όπως και πριν, αδύναμο, και η αίσθηση των Ελλήνων ότι το κράτος τους αδικεί, είναι το ίδιο, όπως και πριν, ισχυρή. Οι όποιοι νόμοι έχουν ψηφιστεί δεν έχουν συνετίσει κανέναν από τους παρανομήσαντες αφού μάλλον τους ευνόησαν παρά τους τιμώρησαν. (βλ. νόμους για περαίωση, καθυστερούμενες ασφαλιστικές εισφορές, επαναπατρισμό καταθέσεων, παραγραφές οφειλών κλπ).

Αλήθεια, τι θα πείραζε να ξεκινήσει από τώρα τις εργασίες της μία επιτροπή η οποία θα ετοίμαζε μία πρόταση αναθεώρησης των άρθρων του συντάγματος που αφοράν στην βουλευτική ασυλία και την παραγραφή των υπουργικών αδικημάτων; Η συμβολική αλλά και η πρακτική σημασία της λειτουργίας μίας τέτοιας επιτροπής είναι πρόδηλη.

Αλήθεια, τι θα πείραζε να «κρεμαστούν στα μανταλάκια» τα ονόματα των φοροφυγάδων που κάθε τρεις και μία κραδαίνει ο υπουργός οικονομίας, χωρίς ποτέ να τα αποκαλύπτει;

Αλήθεια, τι θα πείραζε να ανακοινωθούν τα ονόματα των οφειλετών των εικοσιτεσσάρων δισεκατομμυρίων ευρώ που παρά λίγο να διαγραφούν «μονοκοντυλιά»;

Αλήθεια, τι θα πείραζε να αφαιρείται ισοβίως η άδεια άσκησης επαγγέλματος από όσους διαπράττουν εγκλήματα κατά του δημοσίου συμφέροντος, μετά από την πρώτη τελεσίδικη καταδικαστική απόφαση εις βάρος τους; Το επάγγελμα τους είναι το όπλο άσκησης του εγκλήματος τους, και, από ότι τουλάχιστον ξέρω, όταν αποφυλακίζεται κάποιος ληστής, δεν του επιστρέφουμε, μαζί με τα προσωπικά είδη που έφερε όταν φυλακίστηκε, το καλάζνικοφ ή το ούζι με το οποίο διέπραξε τη ληστεία.

Θα μπορούσαν να γραφτούν και άλλες, τέτοιου είδους, παραινέσεις ή υποδείξεις.
Αν η νέα Γενική Γραμματεία του Πρωθυπουργού που δημιουργείται, και θα λειτουργήσει από την 1η του Φλεβάρη, είναι στελεχωμένη με άτομα που «είναι από αυτούς που έχουν τραβήξει το κάρο και όχι από αυτούς που εκ γενετής κάθονται πάνω στο κάρο», όπως λέει και ο φίλος μου ο Βασίλης, ή που «έχουν έχουν φάει στη μάπα το κράτος και τη φαυλότητα του και δεν ανήκουν στις μάπες του φαύλου κράτους», όπως λέει ο φίλος μου ο Σταύρος, θα έχει ενδοξότατο πεδίο δράσης μπροστά της.

Επειδή πιστεύω ότι η αγωνία και το άγχος του Πρωθυπουργού είναι αληθινά, του εύχομαι να βρει σύντομα τον τρόπο να τα μεταδώσει και σε όσους από τους συνεργάτες του δεν τα έχουν. Είναι άσχημο να βλέπει κανείς κυβερνητικά στελέχη να αποφεύγουν να στηρίξουν την πολιτική της κυβέρνησης, ακόμη και για θέματα του υπουργείου τους, όχι επειδή διαφωνούν αλλά επειδή φοβούνται το καταραμένο το πολιτικό κόστος. Νομίζω ότι ο φόβος του πολιτικού κόστους θα πρέπει να αποτελέσει κυρίαρχο κριτήριο αποπομπής στον επόμενο ανασχηματισμό. Αφού στο καθάρισμα της κόπρου του Αυγείου συμμετέχουν και μερικοί με ευαίσθητη μύτη, αυτούς τουλάχιστον ας μην τους βλέπουμε επικεφαλής των συνεργείων καθαρισμού, γιατί δεν τους αντέχουμε άλλο.