ΥΠΑΤΙΑ

-Τώρα που έληξε η κατάληψη και η απεργία πείνας, χωρίς να θρηνήσουμε θύματα.
-Μακριά από απόπειρες απόδοσης ευθυνών (που σίγουρα υπάρχουν, από πολλές πλευρές).
-Με πλήρη συναίσθηση και κατανόηση της απελπισίας και της απογοήτευσης που κατείχε τους απεργούς, καθώς και του αδιεξόδου στο οποίο οδηγήθηκαν.
-Με πλήρη επίγνωση της δυσμενέστατης κοινωνικής, πολιτικής και οικονομικής συγκυρίας που βιώνουμε σαν χώρα.

Μένουμε στα γεγονότα

Υπήρχε ένα αίτημα από μία ομάδα ανθρώπων που ήρθαν, παράνομα, πριν από πολλά (πέντε έως δώδεκα, λένε) χρόνια στην Ελλάδα και στο διάστημα αυτό αγωνίστηκαν, ταλαιπωρήθηκαν, έπεσαν θύματα εκμετάλλευσης, κυνηγήθηκαν, στην προσπάθεια τους να προωθηθούν, μέσω Ελλάδας, σε μία από τις πλούσιες χώρες της Ευρώπης, ή, απλά, να ζήσουν μία ζωή καλύτερη από αυτή που ζούσαν στον τόπο τους. Το αίτημα αυτό απευθυνόταν προς την κυβέρνηση και ήταν να υπαχθούν σε καθεστώς νόμιμου μετανάστη.

Στην ουσία όμως, οι απεργοί πείνας έβαλαν μία κοινωνία που δεν τους κάλεσε, δεν μπορεί να τους εντάξει στον παραγωγικό της ιστό (δεν ήρθαν για τουρίστες, για να δουλέψουν ήρθαν), δεν προλαβαίνει – ακόμη και αν ήθελε, πράγμα όχι απόλυτα βέβαιο - να τους ενσωματώσει ή να τους αφομοιώσει , αντιμέτωπη με το παρακάτω σκληρό δίλημμα: « Ή θα μας θρέψετε, ή θα μας θάψετε». Δεν στρέφονταν εναντίον της χώρας που τους γέννησε αλλά δεν μπόρεσε να τους κρατήσει, εναντίον των δουλεμπόρων που τους ήπιαν το αίμα για να τους στοιβάξουν σε ένα σκυλοπνίχτη και να τους πετάξουν σε κάποια έρημη ακτή, εναντίων των εργοδοτών που τους εκμεταλλεύτηκαν, αλλά εναντίον μιας κοινωνίας με πολλά προβλήματα και λίγες δυνατότητες, ζητώντας να λυθεί το δικό τους πρόβλημα, χωρίς να αντιλαμβάνονται ή να ενδιαφέρονται για τις
αλυσιδωτές αντιδράσεις που υπήρχε κίνδυνος να ξεκινήσουν, ακριβώς από τη λύση του.

Η προσπάθεια τους ξεκίνησε με δύο ενέργειες αμφισβητούμενης ουσιαστικής και επικοινωνιακής αποτελεσματικότητας. Έκαναν κατάληψη σε πανεπιστημιακούς χώρους, σε μία εποχή που η πλειοψηφία των Ελλήνων πιστεύει ότι ένα από τα αίτια της κακοδαιμονίας της ανώτατης παιδείας είναι και το πανεπιστημιακό άσυλο, γι αυτό και ελπίζει να δοθεί μία αφορμή για την κατάργηση του. Και χρησιμοποίησαν την απεργία πείνας για να επιτύχουν λύση στο πρόβλημα τους, σε μία εποχή που η πλειοψηφία των Ελλήνων πιστεύει ότι ένα από τα μεγαλύτερα αίτια της ανεργίας, του παραεμπορίου και της εγκληματικότητας είναι και η παράνομη μετανάστευση, γι αυτό και έχει δαιμονοποιήσει, πολλές φορές άδικα, οτιδήποτε έχει σχέση με τους μετανάστες.
Με δεδομένη τη συγκυρία, τα δάκρυα που χύθηκαν και οι φόβοι που εκφράστηκαν για τον κίνδυνο που διέτρεχε η ζωή των καταληψιών - απεργών πείνας, ήταν, κατά ένα μικρό ποσοστό, ειλικρινή, ενώ κατά το μεγαλύτερο ήταν εξ επαγγέλματος, εξ υποχρεώσεως, εκ συνηθείας, ή για τα βραδινά τηλεοπτικά δελτία.

Το πρόβλημα της κατάληψης το έλυσε η ιδιωτική πρωτοβουλία, αφού οι οιονεί υπεύθυνοι, ή αρνούνταν το θεσμικό τους ρόλο, ή απέφευγαν το πολιτικό τους χρέος.

Η απεργία πείνας μπορεί να είναι μέσο πίεσης ή/και μέσο εκβιασμού. Κατά τη διάρκεια της, η ζωή του απεργού χρησιμοποιείται σαν αμυντικό (για να μη χάσει κάτι), ή σαν επιθετικό (για να κερδίσει κάτι) όπλο, πάντως σαν όπλο. Όλοι, πιστεύω, συμφωνούμε ότι τα κάθε είδους όπλα πρέπει να χρησιμοποιούνται με μεγάλη προσοχή και περίσκεψη και μόνον όταν η χρήση τους κρίνεται απόλυτα αναγκαία. Στη συγκεκριμένη όμως περίπτωση, οι απεργοί πείνας, χρησιμοποίησαν τις ζωές τους σαν απασφαλισμένες χειροβομβίδες και απειλούσαν να τις εκσφενδονίσουν επί δικαίων και αδίκων, κάνοντας τα υποψήφια θύματα τους (πραγματικά ή μη), όχι να τους πλησιάσουν για να σταθούν πλάι τους, αλλά να τρέξουν μακριά τους για να σωθούν. Ακόμη, ίσως να μη συνειδητοποιούσαν ότι υπήρχει πάντα ο κίνδυνος να σκάσει η χειροβομβίδα στα χέρια τους. Από την άλλη πλευρά, κανείς δεν μπορεί να επιβάλει σε κανένα τον τρόπο που θα αξιολογήσει, θα σεβασθεί ή θα διαθέσει τη ζωή του, εφ όσον βέβαια αυτά δεν συνεπάγονται αρνητικές επιπτώσεις για τις ζωές άλλων.

Ποια είναι όμως η αξία μίας ανθρώπινης ζωής, από τι εξαρτάται, πώς μετριέται;
Λέγεται ότι η ανθρώπινη ζωή είναι το πολυτιμότερο αγαθό και, σαν τέτοιο, πρέπει να διαφυλάσσεται με κάθε τρόπο. Αυτό είναι μία «στατιστικά αξιόπιστη» άποψη, μία «μέση» άποψη, μία «κοινωνικά ορθή» άποψη και γι αυτό, θεωρείται σαν καθολική άποψη. Είναι όμως και μία άποψη την οποία ο βαθειά απελπισμένος, ο βαριά απογοητευμένος, ο έτοιμος να δώσει τέλος στη ζωή του, ο φανατικός και ίσως και άλλοι, δεν την έχουν και σε μεγάλη υπόληψη. Και, εφ όσον πρόκειται για τη ζωή τους, αυτοί έχουν τον πρώτο λόγο. Αυτό, κατ επέκταση, σημαίνει ότι όταν, εν ονόματι της προστασίας της ζωής, επιχειρούμε να πάρουμε την ευθύνη για τον τρόπο διάθεσης της ζωής άλλων στα χέρια μας, τους στερούμε το δικαίωμα να την κάνουν ότι θέλουν.

Συμπερασματικά, λοιπόν, δεν έχει κανείς δικαίωμα να σταματήσει (επικαλούμενος πιθανά δυσμενή αποτελέσματα για την υγεία ή και τη ζωή των απεργών, αφού οι ίδιοι οι απεργοί τα γνωρίζουν καλύτερα από τον καθένα) μία απεργία πείνας με οποιοδήποτε τρόπο, εκτός από έναν: την ικανοποίηση των αιτημάτων των απεργών. Αυτό κάνει πιο εύκολη τη λήψη της απόφασης από αυτούς που υφίστανται την πίεση/εκβιασμό των απεργών, γιατί τους απαλλάσσει από βάρη και ευθύνες που οι ίδιοι οι απεργοί έχουν επιλέξει ή αναγκασθεί να αναλάβουν και, έτσι, μπορούν να σταθμίσουν τη στάση τους, με μοναδικό κριτήριο το τι εξυπηρετεί το κοινωνικό σύνολο.

Ακούγεται ίσως σκληρό, και είναι, αλλά, δυστυχώς, η επιλογή δεν είναι ανάμεσα σε μία σκληρή και σε μία μη σκληρή λύση, είναι ανάμεσα σε δύο σκληρές λύσεις. Και αφού, τελικά, πρέπει να παρθεί μία απόφαση, είναι δημοκρατικό, δίκαιο και ανθρώπινο, η απόφαση αυτή να είναι η λιγότερο σκληρή για τους περισσότερους.